Αποανάπτυξη

Η παραδοχή του οικολογικού κινδύνου, αν όχι κυριολεκτικά ο φόβος μιας επερχόμενης οικολογικής καταστροφής, αποτελεί σήμερα κοινό τόπο για το σύνολο της κοινωνίας. Αυτό προδίδεται από τη διεξαγωγή διεθνών “συνόδων κορυφής” για περιβαλλοντικά ζητήματα, όπως η πρόσφατη στη Κοπεγχάγη για τη κλιματική αλλαγή, από την εισαγωγή περιβαλλοντικών ζητημάτων στα πολιτικά προγράμματα όλων των κομμάτων, από την αύξηση και ενδυνάμωση των οικολογικών κινημάτων και οργανώσεων. Η εισαγωγή του κόμματος των Οικολόγων Πράσινων στο Ευρωκοινοβούλιο το 2008 αποτελεί απόδειξη της ανάπτυξης “περιβαλλοντικής ανησυχίας” και στην ελληνική κοινωνία – ανάπτυξη που πρόδιδε ήδη άλλωστε και ο συνεχής πολλαπλασιασμός των “οικολογικών προϊόντων” στα ράφια των super-market.

Αυτή η ανησυχία δεν είναι σε καμία περίπτωση αβάσιμη. Αντιθέτως, ο οικολογικός κίνδυνος είναι πράγματι υπαρκτός και συνδέεται άμεσα με την ανάπτυξη του σύγχρονου τρόπου παραγωγής. Χαρακτηριστικό εδώ είναι το παράδειγμα του “φαινομένου του θερμοκηπίου”. Κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί πως οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα, που είχαν μείνει σε σταθερό επίπεδο όλη τη προηγούμενη χιλιετία, έχουν αυξηθεί δραματικά μέσα στον τελευταίο αιώνα (σε βαθμό περίπου 30%) και συνεχίζουν να αυξάνονται. Ως αποτέλεσμα αυτής της εξέλιξης, στη περίοδο από τις αρχές του αιώνα μπορεί να αποδειχθεί μια μακροπρόθεσμη τάση θέρμανσης του χαμηλότερου στρώματος της ατμόσφαιρας, ενώ επιστημονικές έρευνες επισημαίνουν μια σημαντική αύξηση της θερμοκρασίας από το 1980 που συνδέεται άμεσα με την κατά 20% αυξημένη συγκέντρωση διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα.[1]Για την εξέλιξη αυτή δεν ευθύνεται μόνο η αύξηση των βιομηχανικών ρύπων αλλά και η όλο και πιο εντατική υλοτόμηση, που έχει ήδη ως αποτέλεσμα την εξαφάνιση των μισών τροπικών δασών του πλανήτη.

Διάβασε περισσότερα...

Κατηγορία: Αποανάπτυξη

Τι είναι η αποανάπτυξη; Είναι η πρόταση ότι μπορούμε να οργανώσουμε μία κοινωνία στην οποία να ζούμε καλύτερα με λιγότερα υλικά αγαθά. Μια κοινωνία που δεν θα είναι αναγκασμένη να μεγαλώνει διαρκώς μόνο και μόνο για να επιβιώνει. Μια κοινωνία όπου οι αξίες της απλότητας, της ισότητας, της συντροφικότητας και της επάρκειας θα αντικαταστήσουν τις ακόρεστες αξίες του πλουτισμού και της οικονομικής αποτελεσματικότητας.   Ποιος είναι ο δρόμος για την αποανάπτυξη; Ο δρόμος είναι η ταυτόχρονη και συνδυασμένη πολιτική, πολιτισμική και προσωπική/αξιακή αλλαγή. Πολιτικά απαιτείται αλλαγή βασικών θεσμών του καπιταλιστικού συστήματος, όπως το χρηματο-πιστωτικό σύμπλεγμα, το οποίο επιτάσσει την διαρκή αύξηση του ΑΕΠ, ή αλλιώς απειλείται κοινωνική κατάρρευση. Πολιτισμικά απαιτείται η επαν-ανάδειξη παραδοσιακών, αλλά επίκαιρων, αξιών όπως η απλότητα, η αυτάρκεια και η αλληλεγγύη, αξίες τις οποίες έχει “καταπιεί” το καπιταλιστικό σύστημα και τις έχει αντικαταστήσει με την ανταγωνιστικότητα και την υπόσχεση του υλικού πλούτου. Προσωπικά, απαιτούνται από τον καθένα από εμάς μικρές και εφικτές αλλαγές της καθημερινότητας: επένδυση στις σχέσεις και όχι στην κατανάλωση, συμμετοχή στις συλλογικότητες που αναδύονται έξω από την οικονομία της αγοράς και τέλος, συμμετοχή στα κοινά και πολιτική κινητοποίηση και διεκδίκηση του δικαιώματος για κοινωνική αλλαγή.

Διάβασε περισσότερα...

Κατηγορία: Αποανάπτυξη

1. Υπάρχει ένας μύθος που σμίλεψε τον τελευταίο αιώνα το κοινωνικό φαντασιακό ο οποίος, ακόμα και σήμερα, συνιστά το κοινό υπόβαθρο των πολιτικών ιδεολογιών της νεωτερικότητας, τόσο της δεξιάς όσο και της αριστεράς: ο μύθος της «ανάπτυξης». Ένας μύθος με τον οποίο συνδέεται άρρηκτα η ιδέα της «απεριόριστης ανάπτυξης», ένας μύθος ο οποίος έφερε τις «αξίες» της παραγωγικής μεγιστοποίησης, της κατανάλωσης και του κέρδους για να μας παραδώσει στην σύγχρονη θρησκεία της παγκοσμιοποιημένης αγοράς.
2. Ο μύθος της «ανάπτυξης» διαμόρφωσε νοοτροπίες και συστήματα σκέψης που βασίζoνται στην απεικόνιση της ανθρώπινης υπόστασης σαν homo economicus: υποκείμενο δίχως δεσμούς, «γενικό», α-τοπικό, ατομικιστικό, ορθολογικό, ωφελιμιστικό και σταθερά προσανατολισμένο στην μεγιστοποίηση της απόδοσης συμφερόντων και ιδιωτικού πλούτου από την σκοπιά της αγοραστικής δύναμης. Ένα υποκείμενο παρεμβλημένο κατά τύχη σε ένα «περιβάλλον» εννοούμενο σαν «εξωτερικό» από αυτό, διαθέσιμο προς εκμετάλλευση και προς άνευ όρων προσαρμογή στους στόχους του και στους σκοπούς του, στο πλαίσιο μιας απεριόριστης διεύρυνσης της δυνατοτήτων του να το διαθέτει όπως νομίζει.

Διάβασε περισσότερα...

Κατηγορία: Αποανάπτυξη

Δίκτυο ένας άλλος κόσμος

Αλληλεγγύη και αντίσταση.

Το κίνημα από τα κάτω αναπτύσσεται λειτουργεί πέρα από τη κρίση και κάνει τις ουτοπίες του πραγματικότητα. Ήδη χιλιάδες άνθρωποι σε όλη στην Ελλάδα παίρνουν τη κατάσταση στα χέρια τους και γίνονται μέρος της λύσης, όχι του προβλήματος.

Διάβασε περισσότερα...

Community Radio

JEvents View Switcher

Ημερολόγιο Δράσεων